Εγκλεισμός και οδηγός επιβίωσης για γονείς

0
1169

Διαφήμιση

Γράφει στο efiveia.gr η Δρ. Αναπτυξιακής Ψυχολογίας – Ψυχοθεραπεύτρια Ευφροσύνη Αλεβίζου

Μήπως το τελευταίο διάστημα εκνευρίζεστε με το παραμικρό;
Μήπως χάνετε αυτόματα την υπομονή σας με τις απαιτήσεις των παιδιών σας;
Μήπως κάποιες στιγμές ακόμα και η παρουσία των άλλων μελών της οικογένειάς σας αποτελεί πηγή εκνευρισμού;
Μήπως έχετε συχνά ξεσπάσματα θυμού;
Μήπως η παραμικρή διαφωνία με τον έφηβο σάς φέρνει στα όριά σας;
Μήπως η παραμικρή αναποδιά μέσα στην καθημερινότητα σάς κάνει να νιώθετε αδικαιολόγητα αβοήθητοι και απελπισμένοι σαν να αντιμετωπίζετε μια σοβαρή καταστροφή;
Μήπως δυσκολεύεστε να ολοκληρώσετε απλές εργασίες;
Μήπως σας δυσκολεύουν δραστηριότητες που δεν σας δυσκολεύουν κάτω από κανονικές συνθήκες;

Αν απαντήσατε θετικά σε όλα ή στα περισσότερα από τα παραπάνω ερωτήματα, δεν χρειάζεται να ανησυχήσετε. Όλες αυτές οι αντιδράσεις είναι αναμενόμενες κάτω από τις συνθήκες εγκλεισμού και αυξημένου στρες που όλοι αντιμετωπίζουμε το τελευταίο διάστημα. Μέσα σε μια πρωτόγνωρη συγκυρία έχουμε όλοι αναγκαστεί να αλλάξουμε την καθημερινότητά μας και να περιοριστούμε στα σπίτια μας. Ζούμε μέσα στον φόβο και την ανασφάλεια, μπροστά σε μια αόρατη απειλή, έναν επικίνδυνο και θανατηφόρο εχθρό τον οποίο δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε. Περιτριγυριζόμαστε από ειδήσεις θανάτου και εικόνες συνανθρώπων μας που υποφέρουν. Δεχόμαστε συνεχείς προειδοποιήσεις και οδηγίες και βρισκόμαστε κάτω από το καθεστώς διαρκούς απειλής. Δεν γνωρίζουμε τι θα συμβεί στο άμεσο μέλλον και δεν υπάρχει τρόπος να προβλέψουμε την εξέλιξη της όλης κατάστασης. Ζούμε λοιπόν μια κατάσταση της οποίας την έκβαση είναι αδύνατο να ελέγξουμε. Αυτή η αδυναμία ελέγχου είναι αναμενόμενο να δημιουργεί αυξημένο άγχος και το αυξημένο άγχος με τη σειρά του είναι αναμενόμενο να δημιουργεί δυσκολίες στην ανταπόκρισή μας στις καθημερινές μας ασχολίες όπως και δυσκολίες στις σχέσεις μας με τα οικεία μας πρόσωπα.

Τα δεδομένα μας λοιπόν είναι αυτά και είναι αδύνατο να τα αλλάξουμε. Αυτό που μπορούμε να αλλάξουμε όμως είναι η δική μας ανταπόκριση σε αυτά τα δεδομένα. Δεν είναι φυσικά δυνατό να ελέγξουμε την έκβαση της γενικότερης κατάστασης, μπορούμε όμως να ελέγξουμε και τον εσωτερικό μας κόσμο και τις εξωτερικές μας αντιδράσεις.

Τα κρίσιμα ερωτήματα λοιπόν που προκύπτουν είναι τα εξής:
«Θέλω να αλλάξω την κατάσταση που επικρατεί μέσα στο σπίτι μου; Θέλω να βελτιώσω την καθημερινότητά μου ξαναβρίσκοντας τη δυνατότητα να ανταποκρίνομαι στις καθημερινές μου δραστηριότητες; Θέλω να ξαναδημιουργήσω μια ήρεμη και ειρηνική οικογενειακή ατμόσφαιρα και να χαρώ τις σχέσεις μου με τα μέλη της οικογένειάς μου παρά τις εξωτερικές συνθήκες και παρά τα μέτρα περιορισμού;»
Φαντάζομαι ότι απαντάτε θετικά.

Αν λοιπόν έχετε μπει σε έναν φαύλο κύκλο ανεξέλεγκτων συναισθημάτων και αντιδράσεων, παρατηρήστε πρώτα πρώτα την καθημερινότητα και τις αντιδράσεις σας. Είναι σημαντικό ως πρώτο βήμα να έχετε ακριβή επίγνωση των συναισθημάτων σας στο παρόν, να αναγνωρίζετε για παράδειγμα τον εκνευρισμό και την απογοήτευσή σας και να μπορείτε να εντοπίζετε την πηγή τους. Πολλές φορές εμείς οι γονείς μπορεί να ξεσπάμε στα παιδιά μας, μπορεί δηλαδή να εκτονώνουμε το άγχος και τον φόβο μας για σοβαρές καταστάσεις ως εκνευρισμό απέναντι σε καταστάσεις λιγότερο σοβαρές, όπως το διάβασμα, η μη συμμόρφωση σε κανόνες, οι οποίες γίνονται πεδία αναμέτρησης δυνάμεων. Μην ξεχνάτε ότι το ίδιο ακριβώς κάνουν τα παιδιά και οι έφηβοι. Εκτονώνουν δηλαδή μέσα από τη συμπεριφορά τους τα συναισθήματα που τους δυσκολεύουν. Γι’ αυτό και είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε την πηγή των συναισθημάτων μας, ώστε να βάζουμε τα ζητήματα και τις αντιδράσεις μας στη σωστή τους διάσταση.

Αν λοιπόν βλέπετε ότι αντιδράτε με νεύρα και ξεσπάσματα, κάντε ένα βήμα πίσω, κοιτάξτε τον εαυτό σας και επιλέξτε μια άλλη αντίδραση που να μην επιβαρύνει τη σχέση σας με το παιδί σας. Θα σας πρότεινα και να διακόψετε την συνδιαλλαγή με το παιδί σας αν η ατμόσφαιρα είναι υπερβολικά φορτισμένη και τεταμένη, να δώσετε στον εαυτό σας ένα περιθώριο χαλάρωσης και επανεκτίμησης της κατάστασης και να επανέλθετε στην επικοινωνία σας αργότερα. Θυμηθείτε ότι εμείς οι ενήλικες με τις δικές μας αντιδράσεις διαμορφώνουμε το συναισθηματικό κλίμα μέσα στην οικογένεια. Φαντάζομαι ότι έχετε παρατηρήσει πως ο εκνευρισμός είναι μεταδοτικός. Προσεγγίζοντας τα παιδιά μας με έλλειψη υπομονής και κατανόησης τους δημιουργούμε επίσης εκνευρισμό και έτσι εισπράττουμε ως απάντηση αντιδράσεις παρόμοιες με τις δικές μας. Επιλέξτε λοιπόν την εκτόνωση των καταστάσεων με τρόπους που να μην δημιουργούν συγκρούσεις και αμοιβαίο εκνευρισμό. Παρόλο που ο εκνευρισμός είναι ως ένα βαθμό αναμενόμενος, ο τρόπος με τον οποίο θα τον διαχειριστείτε είναι δική σας επιλογή.

Διαφήμιση

Για να επιτύχετε βέβαια την διαχείριση των συναισθημάτων σας, θα χρειαστεί να τροποποιήσετε τις σκέψεις σας. Αν λοιπόν σκέφτεστε αρνητικά και καταστροφικά, αυτό είναι κάτι που πρέπει να αλλάξετε άμεσα προκειμένου να μειώσετε τα επίπεδα του άγχους σας και να αποκαταστήσετε την ηρεμία και την αισιοδοξία μέσα στην καθημερινότητά σας. Γνωρίζω πως αυτό είναι δυσκολότερο από όσο ακούγεται, δεν σας προτείνω όμως κάποια μαγική και αυτόματη αλλαγή. Αυτό που σας προτείνω είναι μια γενικότερη αλλαγή στάσης απέναντι στα γεγονότα. Αποδεχθείτε το γεγονός ότι δεν μπορείτε να ελέγξετε την κατάσταση και την έκβασή της. Αποδεχθείτε επίσης το γεγονός ότι είστε υπεύθυνοι για τις επιλογές σας όσον αφορά τον εαυτό σας και την οικογένειά σας. Δεν μπορείτε να προβλέψετε τι θα γίνει και πότε θα λήξει η περίοδος του εγκλεισμού. Μπορείτε όμως να ζήσετε τον εγκλεισμό θετικά -όσο και αν αυτό ακούγεται παράδοξο- βάζοντας ως στόχο να ανταποκριθείτε στο ρόλο σας με τρόπους που να βοηθούν τον εαυτό, τα παιδιά σας και την οικογένειά σας.

Σε πρακτικό επίπεδο λοιπόν θα σας πρότεινα τα εξής: Αποστασιοποιηθείτε από πηγές άγχους. Μην ακούτε συνέχεια ειδήσεις. Επιλέξτε συγκεκριμένες πηγές για την ενημέρωσή σας που να διακρίνονται από ακρίβεια και όχι από υπερβολή ή και παραπληροφόρηση. Ξεχωρίστε μία περίοδο της ημέρας ως τον χρόνο για την ενημέρωσή σας και μην εκτίθεστε σε πληροφορίες σχετικά με τον ιό και την εξάπλωσή του το υπόλοιπο διάστημα της ημέρας. Μην ακούτε ειδήσεις αμέσως πριν την ώρα του ύπνου. Ακολουθείστε τις οδηγίες των ειδικών και φροντίζετε να βλέπετε το ποτήρι μισογεμάτο. Επιστρατεύστε την αισιοδοξία σας για το μέλλον δείχνοντας εμπιστοσύνη στην επιστήμη και την έρευνα. Εκτιμήστε αυτά που έχετε και μην επικεντρώνεστε σε αυτά που φοβάστε.

Αν εργάζεστε από το σπίτι, κρατήστε διαχωρισμένο το πεδίο της εργασίας από το πεδίο της σχέσης με τα παιδιά σας, όπως θα κάνατε και αν πηγαίνατε στην εργασία σας.

Είτε εργάζεστε είτε όχι αυτή την περίοδο, ξεχωρίστε μέσα στη μέρα περιόδους για την προσωπική σας έκφραση και χαλάρωση. Φροντίστε τον εαυτό σας. Διατηρήστε συνήθειες στον ύπνο και στο φαγητό που να σας ξεκουράζουν και να προάγουν τη σωματική και ψυχική σας υγεία. Μην τρώτε ανθυγιεινά και ακατάστατα ή βουλιμικά. Είναι εύκολο αυτή την περίοδο να πέσουμε στην παγίδα της συναισθηματικής υπερφαγίας. Ελέγξτε λοιπόν την παρόρμησή σας και μην επιτρέψετε να συμβεί αυτό στον βαθμό που μπορείτε. Σε αυτό θα σας βοηθήσει και ένας γενικότερος προσανατολισμός προς τη φροντίδα του εαυτού σας. Ασχοληθείτε με δημιουργικές δραστηριότητες που σας εκφράζουν. Διαβάστε, μαγειρέψτε, ερευνήστε ένα αντικείμενο που σας ενδιαφέρει και δεν είχατε χρόνο να ψάξετε στο παρελθόν, κάντε χειροτεχνίες, ραπτική, πλέξιμο, κατασκευές, κάντε σπιτικές βραδιές κινηματογράφου. Κρατήστε καθημερινό ημερολόγιο ώστε να εκφράσετε τις σκέψεις και τα συναισθήματά σας. Ο κατάλογος είναι ατελείωτος, βρέστε τι σας ενδιαφέρει και ασχοληθείτε.

Γυμναστείτε μέσα στο σπίτι καθημερινά. Μην ξεχνάτε ότι η άσκηση είναι φυσικό αντικαταθλιπτικό.

Ξεχωρίστε μια περίοδο μέσα στην ημέρα που θα αφιερώσετε στην χαλάρωση, είτε μέσω ασκήσεων αναπνοής, είτε μέσω νοερής απεικόνισης και διαλογισμού.

Μην αναλαμβάνετε ρόλους οι οποίοι δεν είναι δικοί σας. Για παράδειγμα, επειδή τα σχολεία είναι κλειστά, πολλοί γονείς, μέσα σε κλίμα άγχους και ενοχής, προσπαθούν να υποκαταστήσουν το ρόλο του δασκάλου με καταστροφικά αποτελέσματα για τη σχέση με τα παιδιά τους, ιδιαίτερα όταν βρίσκονται στην εφηβεία.

Επειδή είμαστε περιορισμένοι στο σπίτι, αυτό δεν σημαίνει ότι χρειάζεται να είμαστε συνέχεια όλοι μαζί. Οριοθετήστε τον χώρο σας κυριολεκτικά και μεταφορικά, ώστε να δώσετε χώρο και στα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Κάντε πράγματα μαζί με τα παιδιά σας χωρίς πίεση ώστε να ενισχύσετε τους δεσμούς σας μέσα από δημιουργικές δραστηριότητες.

Επίσης, το ότι είμαστε περιορισμένοι στο σπίτι μας δεν σημαίνει ότι πρέπει να διακόψουμε την επικοινωνία μας με τον έξω κόσμο. Είναι σημαντικό να διατηρούμε την επαφή μας με φίλους και συγγενείς μέσω τηλεφώνου και βιντεοκλήσεων.

Με λίγα λόγια, προκειμένου να μην παραμένετε παθητικοί δέκτες της κατάστασης, διαχειριστείτε το άγχος σας ώστε να μην ξεσπάτε ανεξέλεγκτα και αδικαιολόγητα, τροποποιήστε το αρνητικό μοτίβο των σκέψεών σας ώστε να μην εντείνουν τον φόβο σας, και δημιουργήστε μια καθημερινή ρουτίνα που να δίνει μια αίσθηση κανονικότητας, ώστε να διατηρήσετε τις ισορροπίες σας.

Θα κλείσω με μια υπενθύμιση από τον αυστριακό ψυχίατρο και επιζώντα των στρατοπέδων συγκέντρωσης Victor Frankl που πίστευε ότι η υπέρτατη ανθρώπινη ελευθερία είναι η επιλογή της στάσης μας μέσα σε οποιαδήποτε κατάσταση, και επίσης ότι όταν δεν μπορούμε να αλλάξουμε μια κατάσταση η πρόκληση είναι να αλλάξουμε τους εαυτούς μας.

Το ζητούμενο είναι λοιπόν οι αλλαγές προς την φροντίδα του εαυτού μας και των οικείων μας σχέσεων να εδραιωθούν και να διατηρηθούν και μετά την περίοδο του εγκλεισμού μας.

Πηγή: efiveia.gr

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here